HUYNH ĐOÀN GIÁO DÂN ĐA MINH Cầu nguyện – hiệp thông – học hành – sứ vụ
Từ định hướng chung đến tiến trình làm việc cụ thể
Sau khi nhìn tổng quát bối cảnh và ý nghĩa của Hội nghị Ủy ban Trung ương Liên Hội đồng Giám mục Á Châu (FABC) với các Văn phòng tại Bangkok, giờ đây chúng ta cùng theo dõi lịch trình 3 ngày làm việc của Hội nghị.
Ba ngày làm việc chính của Hội nghị được sắp xếp như một tiến trình hiệp hành có cấu trúc rõ ràng:
– Ngày 1 đặt định hướng chiến lược,
– Ngày 2 đối thoại và đổi mới cách cộng tác,
– và Ngày 3 lắng nghe – phân định – phê chuẩn các kế hoạch mục vụ.
Hội nghị quy tụ 36 tham dự viên đến từ 15 quốc gia châu Á, gồm 5 Hồng y, 8 Tổng Giám mục, 12 Giám mục, 6 linh mục và 5 giáo dân (3 nam và 2 nữ), phản ánh sự đa dạng và hiệp thông của các Giáo hội địa phương trên toàn lục địa.
Hai mục tiêu lớn của Hội nghị được nhấn mạnh ngay từ đầu:
– Tiếp nối định hướng của Đại hội FABC@50 và tinh thần của Thượng Hội đồng về Hiệp hành;
– Chuẩn bị cho Đại hội Toàn thể FABC sẽ diễn ra tại Jakarta (Indonesia) vào tháng 7 năm 2026.
Trong bối cảnh ấy, chủ đề Kinh thánh của Hội nghị – “Và họ đã đi lối khác mà về” (Mt 2,12) – trở thành lời mời gọi các Giáo hội tại châu Á canh tân cách suy nghĩ, cách làm việc và cách thực thi sứ mạng loan báo Tin mừng.
Ngày 1 – Đặt hướng đi cho sứ mạng của Giáo hội tại châu Á
Bangkok, ngày 03/3/2026 – Hội nghị Ủy ban Trung ương FABC chính thức khai mạc tại Trung tâm Camillian, Bangkok, với sự tham dự của các đại diện các Hội đồng Giám mục trong toàn châu Á cùng với các lãnh đạo của các Văn phòng FABC.
Ngày làm việc đầu tiên tập trung vào trách nhiệm chính của Ủy ban Trung ương: định hướng chiến lược cho hoạt động của các Văn phòng FABC trong những năm tới, đặc biệt cho giai đoạn 2026–2027.
Các tham dự viên cùng suy tư về một câu hỏi nền tảng:
Điều gì là ưu tiên quan trọng nhất cho sứ mạng của Giáo hội tại châu Á hôm nay?
Khởi đầu bằng cầu nguyện cho hòa bình
Trong bối cảnh thế giới đang chứng kiến nhiều xung đột và bất ổn, đặc biệt tại Trung Đông, các tham dự viên đã bắt đầu ngày làm việc bằng lời cầu nguyện cho hòa bình.
Nhắc lại lời kêu gọi của Đức Thánh Cha về việc xây dựng hòa bình qua đối thoại và hòa giải, các tham dự viên đã dành thời gian cầu nguyện chung vào cuối ngày với kinh Chiều và giờ chầu Thánh Thể, phó thác thế giới cho lòng thương xót của Thiên Chúa.
Xem xét lại Nội quy của FABC
Trong phiên họp buổi sáng, Ủy ban Trung ương đã dành thời gian xem xét lại Nội quy (Statutes) của FABC, nhằm làm rõ hơn căn tính và cách vận hành của Liên Hội đồng.
Các trao đổi cho thấy nhu cầu củng cố sự phối hợp giữa các Văn phòng, đồng thời tăng cường tính minh bạch, trách nhiệm và sự cộng tác trong các hoạt động mục vụ.
Ủy ban Trung ương tái khẳng định vai trò của mình trong việc định hướng các ưu tiên chung để các Văn phòng có thể phục vụ hiệu quả hơn các Hội đồng Giám mục và các Giáo hội địa phương tại châu Á.
Chuẩn bị cho Đại hội Toàn thể FABC tại Jakarta
Buổi chiều ngày làm việc đầu tiên cũng dành nhiều thời gian để bàn về việc chuẩn bị cho Đại hội Toàn thể FABC, dự kiến diễn ra tại Jakarta (Indonesia) từ ngày 20 – 27/7/2026.
Theo quyết định của Ủy ban Trung ương, việc chuẩn bị nội dung và chủ đề cho Đại hội được giao cho Ủy ban về Hiệp hành, với sự hướng dẫn của Đức Hồng y Pablo Virgilio Siongco David (thường gọi là Đức Hồng y “Ambo”).
Một đề nghị về chủ đề Đại hội đã được trình bày:
“Lời mời gọi hoán cải theo tinh thần hiệp hành: trở thành những nhịp cầu và người xây cầu tại châu Á.”
Các tham dự viên nhấn mạnh rằng Đại hội không chỉ nhằm suy tư lý thuyết, nhưng còn phải dẫn đến những bước đi cụ thể trong đời sống và sứ mạng của Giáo hội.
Nền tảng cho tiến trình phân định
Những suy tư của ngày làm việc đầu tiên đã đặt nền tảng cho các phiên họp tiếp theo của Hội nghị.
Ba điểm định hướng nổi bật được nhấn mạnh:
– Mọi hoạt động của Giáo hội phải khởi đi từ cầu nguyện và hoán cải;
– Cơ cấu hoạt động của FABC cần được củng cố để tăng cường phối hợp và truyền thông;
– Các Văn phòng cần liên kết chặt chẽ hơn để phục vụ các Giáo hội địa phương cách hiệu quả.
Những ngày làm việc tiếp theo của Hội nghị sẽ tiếp tục tiến trình lắng nghe, đối thoại và phân định, nhằm nhận ra những con đường mới cho sứ mạng của Giáo hội tại châu Á.
+ Giuse Đỗ Mạnh Hùng
Giám mục Giáo phận Phan Thiết
Tổng thư ký Hội đồng Giám mục Việt Nam
NGÀY II: LẮNG NGHE, ĐỐI THOẠI VÀ CỦNG CỐ SỰ CỘNG TÁC
Ngày 2 của Hội nghị, diễn ra vào thứ Tư 04/3/2026, được ghi dấu bởi bầu khí hiệp thông, đối thoại và phân định chung, trong tinh thần của tiến trình hiệp hành mà Giáo hội hoàn vũ đang sống.
Buổi sáng: Lắng nghe các báo cáo của các Văn phòng FABC
Trong phiên họp buổi sáng, các tham dự viên đã lắng nghe các báo cáo từ 9 Văn phòng của FABC cùng với Ủy ban Hiệp hành, nhằm trình bày những sáng kiến mục vụ, những thành quả đạt được cũng như các thách đố đang đặt ra cho sứ mạng của Giáo hội tại châu Á.
Danh sách các Văn phòng được trình bày như sau:
1. Văn phòng Loan báo Tin mừng – Office of Evangelization (OE)
2. Văn phòng Phát triển Con người – Office of Human Development (OHD)
3. Văn phòng Truyền thông Xã hội – Office of Social Communication (OSC)
4. Văn phòng Đại kết và Đối thoại Liên tôn – Office of Ecumenical & Interreligious Affairs (OEIA)
5. Văn phòng Thần học – Office of Theological Concerns (OTC)
6. Văn phòng Giáo dân và Gia đình – Office of Laity & Family (OLF)
7. Văn phòng Giáo dục và Đào tạo Đức tin – Office of Education & Faith Formation (OEFF)
8. Văn phòng Giáo sĩ – Office of Clergy (OC)
9. Văn phòng Đời sống Thánh hiến – Office of Consecrated Life (OCL)
10. Ủy ban về Hiệp hành – Commission for Synodality (CSyd)
Các báo cáo cho thấy nhiều sáng kiến mục vụ phong phú đang được thực hiện tại nhiều nơi trong châu Á, đặc biệt trong các lĩnh vực loan báo Tin mừng, đào tạo đức tin, đối thoại liên tôn, phát triển con người toàn diện và truyền thông trong môi trường kỹ thuật số.
Các tham dự viên nhấn mạnh rằng những bản báo cáo này không chỉ là một bản tổng kết hoạt động, nhưng còn là một cơ hội để lắng nghe đời sống của giáo hội tại châu Á và nhận ra cách thức Chúa Thánh Thần đang hướng dẫn các Giáo hội địa phương.
Trong các trao đổi, nhiều ý kiến cũng nhấn mạnh nhu cầu canh tân tinh thần truyền giáo, đặc biệt trong bối cảnh các Kitô hữu tại nhiều quốc gia châu Á sống như những cộng đoàn thiểu số.
Trong bối cảnh ấy, việc loan báo Tin mừng được hiểu không chỉ như một chương trình mục vụ, nhưng trước hết như một chứng tá khiêm tốn, một sự hiện diện đối thoại và một hành trình đồng hành với các dân tộc Á châu.
Buổi chiều: Phân định về cơ cấu và sự cộng tác trong FABC
Trong phiên họp buổi chiều, Ủy ban Trung ương tiếp tục làm việc trong bầu khí đối thoại huynh đệ, tập trung vào cơ cấu tổ chức và sự cộng tác trong nội bộ FABC.
Trong khi các Văn phòng họp riêng để tiếp tục trao đổi về các sáng kiến mục vụ và cách thức cộng tác liên văn phòng, Ủy ban Trung ương dành thời gian suy tư về vai trò lãnh đạo, sự liên tục trong công việc và định hướng tương lai của Liên Hội đồng.
Một trong những nội dung quan trọng được thảo luận là việc đổi mới các vị trí lãnh đạo trong các Văn phòng và Ủy ban của FABC.
Các Hội đồng Giám mục trong toàn châu Á trước đó đã được mời đề cử ứng viên cho một số trách nhiệm trong cơ cấu của Liên Hội đồng, nhằm bảo đảm sự tham gia rộng rãi hơn của các Giáo hội địa phương và sự cân bằng giữa các vùng của châu lục.
Các tham dự viên cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo đảm sự liên tục trong hoạt động của FABC, đặc biệt khi có sự thay đổi nhân sự lãnh đạo.
Những yếu tố như lưu trữ tài liệu, minh bạch tài chính và các quy trình bàn giao trách nhiệm rõ ràng được xem là cần thiết để bảo đảm sự ổn định và hiệu quả trong hoạt động của các Văn phòng.
Ngoài ra, một đề nghị đáng chú ý được đưa ra là việc chuẩn bị và định hướng cho các lãnh đạo tương lai của FABC, bằng cách tạo điều kiện để những người sắp đảm nhận trách nhiệm có thể có một thời gian làm việc và làm quen với Văn phòng Trung ương tại Bangkok.
Những trao đổi của buổi chiều cho thấy một mong muốn chung của các giám mục: Củng cố sự hiệp thông và tăng cường sự cộng tác giữa các Giáo hội địa phương tại châu Á, để FABC có thể phục vụ sứ mạng của Giáo hội cách hiệu quả hơn.
+ Giuse Đỗ Mạnh Hùng
Giám mục Giáo phận Phan Thiết
Tổng thư ký Hội đồng Giám mục Việt Nam
NGÀY III: CHIA SẺ, PHÂN ĐỊNH VÀ HƯỚNG TỚI ĐẠI HỘI TOÀN THỂ FABC
Phiên chia sẻ: cùng nhau phân định sứ mạng của Giáo hội tại châu Á
Trong phiên làm việc buổi sáng ngày 5 tháng 3 năm 2026, các giám mục và đại diện các Văn phòng FABC đã dành thời gian để chia sẻ và suy tư chung sau khi lắng nghe các báo cáo được trình bày trong ngày hôm trước.
Những trao đổi này phản ánh nhiều mối quan tâm mục vụ đang nổi lên tại châu Á, đặc biệt trong các lĩnh vực như:
– truyền thông trong môi trường kỹ thuật số,
– việc đào tạo liên tục cho những người làm mục vụ,
– những thách đố mới của văn hóa kỹ thuật số và trí tuệ nhân tạo,
– nhu cầu tăng cường sự phối hợp giữa FABC và các Hội đồng Giám mục tại mỗi quốc gia.
Các tham dự viên cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của các cuộc gặp cấp khu vực trong tương lai, nhằm giúp các Giáo hội địa phương chia sẻ kinh nghiệm mục vụ và cùng nhau đáp lại những thách đố chung của thời đại.
Trong bối cảnh ấy, nhiều ý kiến nhấn mạnh rằng việc tăng cường truyền thông và phối hợp nội bộ là điều cần thiết để các Văn phòng FABC có thể phục vụ hiệu quả hơn cho các Giáo hội địa phương.
Các tham dự viên cũng khuyến khích sử dụng nhiều hơn các kênh truyền thông chính thức của FABC để bảo đảm sự minh bạch và sự liên kết trong các hoạt động mục vụ của Liên Hội đồng.
Chuẩn bị cho Đại hội Toàn thể FABC tại Jakarta
Một phần quan trọng của ngày làm việc thứ ba được dành cho việc xem xét và trao đổi về Đại hội Toàn thể FABC, dự kiến tổ chức tại Jakarta, Indonesia, từ ngày 20 đến 27 tháng 7 năm 2026.
Đây là cuộc gặp gỡ quan trọng nhất của Liên Hội đồng Giám mục Á Châu, quy tụ các giám mục từ khắp châu lục để cùng nhau suy tư về sứ mạng của Giáo hội trong bối cảnh xã hội và văn hóa đang thay đổi nhanh chóng.
Thành phần tham dự Đại hội Toàn thể
Theo quy chế của FABC, thành phần tham dự Đại hội Toàn thể (Plenary Assembly) bao gồm:
– Tất cả các Hồng y trong lãnh thổ của FABC;
– Tất cả các Chủ tịch của các Hội đồng Giám mục thành viên hoặc giám mục được chỉ định thay thế;
– Các giám mục đại biểu do các Hội đồng Giám mục bầu chọn, theo quy định:
+ Hội đồng Giám mục có 1–5 giáo phận: 1 đại biểu
+ Hội đồng Giám mục có 6–15 giáo phận: 2 đại biểu
+ Hội đồng Giám mục có 16–30 giáo phận: 3 đại biểu
+ Hội đồng Giám mục có 31–45 giáo phận: 4 đại biểu
+ Hội đồng Giám mục có 46–60 giáo phận: 5 đại biểu
+ Hội đồng Giám mục có trên 60 giáo phận: 6 đại biểu
– Tất cả các Thành viên Liên kết (Associate Members).
Như vậy, Giáo hội Việt Nam sẽ có 4 tham dự viên tại Đại hội Toàn thể tại Jakarta gồm: Đức Tổng giám mục Chủ tịch Hội đồng Giám mục Việt Nam và 3 giám mục đại diện cho 3 giáo tỉnh.
Một Đại hội đặt nền tảng trên cầu nguyện và phân định
Chương trình dự kiến của Đại hội Toàn thể cho thấy mong muốn rằng đây không chỉ là một cuộc họp tổ chức, nhưng trước hết là một biến cố thiêng liêng và mục vụ.
Ngày thứ hai của Đại hội sẽ được dành trọn vẹn cho cầu nguyện, suy niệm và chia sẻ theo phương pháp “Đối thoại trong Thánh Thần” (Conversation in the Spirit).
Ngoài ra, mỗi Hội đồng Giám mục sẽ chuẩn bị một video ngắn giới thiệu đời sống Giáo hội tại quốc gia của mình, nhằm giúp các giám mục hiểu rõ hơn hoàn cảnh mục vụ của nhau.
Các cuộc trao đổi nhóm cũng sẽ giúp các giám mục chia sẻ những kinh nghiệm mục vụ cụ thể, từ đó phân định những bước đi mới cho sứ mạng của Giáo hội tại châu Á.
KẾT LUẬN: MỘT HÀNH TRÌNH HIỆP HÀNH CHO GIÁO HỘI TẠI CHÂU Á
Ba ngày làm việc của Hội nghị Ủy Ban Trung ương FABC tại Bangkok đã cho thấy một tiến trình rõ ràng:
– Ngày 1: xác định định hướng chiến lược cho các Văn phòng;
– Ngày 2: lắng nghe các sáng kiến mục vụ và củng cố sự cộng tác;
– Ngày 3: chia sẻ và phân định những bước đi cho tương lai.
Toàn bộ tiến trình này phản ánh một cách thế mới trong đời sống của Liên Hội đồng: hiệp hành trong lắng nghe, đối thoại và trách nhiệm chung.
Đối với Giáo hội Việt Nam, hành trình này cũng mang một ý nghĩa đặc biệt. Là thành viên của FABC, Giáo hội Việt Nam cùng chia sẻ trách nhiệm trong sứ mạng loan báo Tin mừng tại châu Á và góp phần xây dựng sự hiệp thông giữa các Giáo hội địa phương trên lục địa.
Trong bối cảnh thế giới đang thay đổi nhanh chóng, các giám mục Á châu mong muốn tiếp tục bước đi với nhau trên con đường mà Tin mừng chỉ dẫn – “đi lối khác”, lối của hoán cải, hiệp thông và sứ vụ.
+ Giuse Đỗ Mạnh Hùng
Giám mục Giáo phận Phan Thiết
Tổng thư ký Hội đồng Giám mục Việt Nam
https://hdgmvietnam.com/
