HUYNH ĐOÀN GIÁO DÂN ĐA MINH Cầu nguyện – hiệp thông – học hành – sứ vụ
Ứng dụng cầu nguyện Hallow đã mời tôi đi sâu hơn vào những câu hỏi căn bản nhất của kiếp nhân sinh – những câu hỏi không chỉ được đặt ra, mà còn được trả lời ngay trong chính cuộc đời của Đức Giêsu Kitô.
Nếu có ai đó nói với bạn rằng:
Đức Giêsu Kitô không hề lỗi thời trước khoa học thế kỷ XXI, mà trái lại, chính những khám phá khoa học hiện đại lại trở nên sáng sủa và có ý nghĩa hơn khi được soi chiếu dưới ánh sáng mầu nhiệm Đức Kitô, bạn có ngạc nhiên không?
Đó chính là xác tín nền tảng của loạt bài mới mang tên “Những Câu Hỏi Lớn”, mà tôi thực hiện cho Hallow. Loạt bài này phát triển từ podcast Extraordinary Story về cuộc đời Chúa Giêsu, và được thực hiện trong mối cộng tác học thuật với Đại học Benedictine (Kansas) – một môi trường đào sâu thần học Công giáo gắn liền với truyền thống của Đức Bênêđictô XVI.
- Thuyết tiến hóa có mâu thuẫn với đức tin Kitô giáo không?
Loạt bài đi theo dòng thời gian của cuộc đời Chúa Giêsu, nhưng lại khởi đầu trước cả thời gian, bởi vì theo đức tin Kitô giáo, Đức Giêsu hiện hữu từ muôn đời.
Người là Alpha và Omega, là Đấng “vẫn là hôm qua, hôm nay và mãi mãi” (Dt 13,8), và là “hình ảnh của Thiên Chúa vô hình” (Cl 1,15). Thánh Phaolô khẳng định:
“Trong Người, muôn vật được tạo thành.”
Chính xác tín này giúp Kitô giáo không đối nghịch với tiến hóa, mà đặt tiến hóa vào trong chương trình sáng tạo có trật tự và mục đích của Thiên Chúa. Khoa học trả lời cách vũ trụ vận hành; đức tin trả lời tại sao nó hiện hữu.
Những suy tư này được tôi minh họa qua câu chuyện của người cậu tôi – một nhà tiên phong trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo – cũng như dựa trên các công trình thần học của Matthew Ramage, người chịu ảnh hưởng sâu đậm từ tư tưởng của Đức Bênêđictô XVI.
- Điều gì làm con người khác biệt với các loài thụ tạo khác?
Biến cố Truyền Tin đánh dấu bước ngoặt quyết định:
“Ngôi Lời đã trở nên người phàm và cư ngụ giữa chúng ta” (Ga 1,14).
Con người không chỉ khác loài vật ở trí thông minh hay cấu trúc sinh học, mà trước hết ở khả năng đối thoại: đối thoại với nhau và đối thoại với Thiên Chúa. Con người là thụ tạo có khả năng đón nhận Lời, và vì thế, có khả năng đáp lại tình yêu của Đấng Tạo Hóa.
Dựa trên các nghiên cứu nhân học và thần học (trong đó có công trình của Christopher Baglow, Đại học Notre Dame), tôi cho thấy rằng: chính ngôn ngữ, biểu tượng và mối tương quan đã làm nên bước chuyển từ “sinh vật” sang “nhân vị”.
- Vì sao tội lỗi lại nghiêm trọng đến thế trong cái nhìn của Thiên Chúa?
Khi chiêm ngắm mầu nhiệm Giáng Sinh, loạt bài mời gọi người nghe nhìn biến cố này từ viễn tượng cánh chung, đặc biệt qua hình ảnh đầy kịch tính trong Khải Huyền chương 12.
Tội lỗi của con người không chỉ là lỗi luân lý cá nhân, mà là một vết nứt trong trật tự tình yêu, có hệ quả không chỉ trên trần gian mà còn trong trật tự thiêng liêng. Như tội của Satan phát sinh từ việc khước từ tình yêu Thiên Chúa, thì tội của con người cũng là sự từ chối ơn gọi làm con.
Tội lỗi “là vấn đề lớn” đối với Thiên Chúa không phải vì Người dễ nổi giận, mà vì Người yêu con người quá nhiều và không chấp nhận để chúng ta tự hủy hoại chính mình.
- Chúng ta có thể tin cậy Kinh Thánh không?
Mở đầu Tin Mừng Luca, tác giả khẳng định đã nghiên cứu cẩn thận và thuật lại trung thực các biến cố. Điều này cho thấy Kinh Thánh không phải là huyền thoại mơ hồ, mà là chứng từ đức tin được đặt nền trên lịch sử.
Trước những phê phán hiện đại (như của Bart Ehrman), loạt bài cho thấy rằng: đức tin Kitô giáo không sợ khảo cứu, và những nghiên cứu nghiêm túc, trung thực (như của Matthew Ramage) thực ra giúp củng cố niềm tin hơn là phá hủy nó.
- Vì sao Thiên Chúa chấp nhận hy lễ súc vật?
Biến cố Dâng Chúa trong Đền Thờ, với hy lễ hai con chim gáy, khiến nhiều người hiện đại bối rối. Nhưng trong bối cảnh Cựu Ước, hy lễ không phải là bạo lực vô nghĩa, mà là ngôn ngữ tôn giáo diễn tả sự hiến dâng trọn vẹn.
Những nghiên cứu nhân học (Matthew Rossano) cho thấy: hy lễ là nền tảng hình thành cộng đồng nhân loại. Trong ánh sáng Kitô giáo, mọi hy lễ ấy đều quy hướng về Đức Kitô – Con Chiên bị sát tế từ trước khi tạo thành vũ trụ.
- Còn các tôn giáo khác thì sao?
Lễ Hiển Linh cho thấy: Thiên Chúa không bỏ rơi các dân tộc ngoài Ítraen. Các đạo sĩ phương Đông đại diện cho những con đường tìm kiếm chân lý chân thành.
Tuy nhiên, Tin Mừng cũng khẳng định: mọi chân lý đều đạt tới viên mãn nơi Đức Kitô, Đấng là trung tâm của lịch sử và ơn cứu độ.
- Vì sao Thiên Chúa dường như ẩn mình?
Biến cố Chúa Giêsu ở lại trong Đền Thờ cho thấy một sự thật rất con người: ta có thể đánh mất Chúa, ngay cả khi tưởng rằng mình đang ở gần Người.
Nhưng Tin Mừng cũng chỉ ra con đường chắc chắn để tìm lại Người: quay về nơi Thiên Chúa hiện diện và lắng nghe Lời Người.
Đó cũng là lời mời gọi cuối cùng của loạt bài:
Những “câu hỏi lớn” không phải để làm ta xa Chúa, mà để dẫn ta đến gần Đức Giêsu hơn, với đức tin trưởng thành và tự do hơn.
https://aleteia.org/2026/02/01/jesus-raises-and-answers-the-big-questions-of-life/
CHIA SẺ / SHARES:
