Trở lại Chiclayo, giáo phận từng được ngài coi sóc trong cương vị Giám mục từ năm 2015 đến năm 2023, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã được đông đảo tín hữu nồng nhiệt chào đón. Trong ngày 13 tháng Mười Một, ngài chủ sự Thánh lễ với khoảng 500.000 người tham dự, viếng thăm Đền thánh Đức Mẹ Hòa Bình, gặp gỡ các thành phần trong Giáo hội và nói chuyện với sinh viên về đức tin, khoa học và những thách đố của thời đại.
Niềm vui trở về với cộng đoàn Chiclayo
Ngày 13 tháng Mười Một, Đức Thánh Cha Lêô XIV trở lại Chiclayo, miền bắc Peru, nơi ngài từng phục vụ trong cương vị Giám mục từ năm 2015 đến năm 2023. Đây là một chặng dừng chân mang ý nghĩa đặc biệt trong chuyến tông du Nam Mỹ kéo dài 12 ngày, khởi hành từ ngày 6 tháng Mười Một, qua Uruguay, Argentina và Peru.
Đức Thánh Cha đã được đông đảo người dân chào đón nồng nhiệt. Theo thông tin từ Vatican, khoảng một triệu người đứng dọc tuyến đường ngài đi qua để đến địa điểm cử hành Thánh lễ tại vùng Pampas de Pimentel; khoảng 500.000 người hiện diện trong Thánh lễ.
Trong bài giảng, Đức Thánh Cha bày tỏ niềm vui khi được trở lại nơi từng gắn bó với sứ vụ mục tử của mình: “Thật là niềm vui lớn lao khi được trở lại Chiclayo! Đối với tôi, được ở đây với anh chị em một lần nữa là một hồng ân.”
Ngài cũng nhắc đến cuộc phẫu thuật ung thư mà ngài đã trải qua khoảng một tháng trước đó, đồng thời bày tỏ lòng biết ơn trước tình cảm và lời cầu nguyện của mọi người: “Xin cảm ơn anh chị em vì tình thương, sự nâng đỡ và những lời cầu nguyện, đặc biệt là cho sức khỏe của tôi trong thời gian thử thách này. Nhờ ơn Chúa, tôi đang vượt qua thử thách ấy.”
Đức Thánh Cha khuyến khích các tín hữu dấn thân loan báo Tin Mừng và trở thành những người truyền giáo trong đời sống thường ngày. Ngài nói: “Anh chị em hãy dấn thân chia sẻ niềm hy vọng sống động là chính Đức Giêsu Kitô, và hãy để Tin Mừng lan tỏa từ các làng mạc, thị trấn đến các thành phố của chúng ta.”
Ngài cũng cảm ơn người dân Peru vì đã trở thành một ân phúc trong cuộc đời và sứ vụ Giám mục của ngài: “Khi nhìn những khuôn mặt của anh chị em, lời tạ ơn Thiên Chúa dâng lên trong lòng tôi, vì anh chị em đã và vẫn đang là một hồng ân trong cuộc đời cũng như trong sứ vụ Giám mục của tôi.” Đức Thánh Cha khẳng định ngài luôn nhớ đến mọi người trong lời cầu nguyện.
Tôn kính Đức Mẹ Hòa Bình và tưởng nhớ Thánh Óscar Romero
Sau Thánh lễ, Đức Thánh Cha đến viếng riêng nhà nguyện kính Thánh Óscar Arnulfo Romero tại Chiclayo. Thánh nhân, nguyên Tổng Giám mục San Salvador, đã bị ám sát ngày 24 tháng Ba năm 1980 khi đang cử hành Thánh lễ. Ngài được biết đến như một trong những nhân vật tiêu biểu của Giáo hội tại châu Mỹ Latinh, đặc biệt qua việc bảo vệ người nghèo và lên tiếng tố cáo những vi phạm nhân quyền trong thời kỳ bạo lực tại El Salvador. Đức Giáo hoàng Phanxicô đã tuyên thánh cho ngài ngày 14 tháng Mười năm 2018.
Trong chuyến viếng thăm, Đức Thánh Cha lên sân thượng của tòa nhà và gặp gỡ thân nhân của một số linh mục cùng các cộng tác viên giáo xứ.
Tiếp đó, tại Đền thánh Đức Mẹ Hòa Bình, Đức Thánh Cha đã đội vương miện cho tượng Đức Mẹ và trao tặng một Bông Hồng Vàng, một trong những vinh dự cao quý mà các Đức Giáo hoàng dành cho những nơi thánh kính Đức Maria. Tượng Đức Mẹ này từng được Đức Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II làm phép vào năm 1985.
Trong dịp này, Đức Thánh Cha cũng gặp gỡ và ban phép lành cho các nữ tu chiêm niệm thuộc Đan viện Thánh Giuse. Các nữ tu đã đón tiếp ngài bằng món bánh chanh kiểu Peru, món tráng miệng mà ngài yêu thích.
Hiệp hành và sự tham gia của giáo dân trong sứ mạng Giáo hội
Tại Đền thánh Đức Mẹ Hòa Bình, Đức Thánh Cha gặp gỡ các Giám mục, linh mục, tu sĩ nam nữ, chủng sinh, các nhóm hiệp hành và hội đồng mục vụ. Ngài nhấn mạnh rằng tính hiệp hành không chỉ là một khái niệm, nhưng phải được thể hiện cụ thể trong đời sống và sứ mạng của Giáo hội.
Đức Thánh Cha giải thích: “Hiệp hành có nghĩa là cùng nhau bước đi, lắng nghe, phân định và chia sẻ trách nhiệm trong sứ mạng.”
Ngài nhắc nhở rằng, trước khi đảm nhận bất cứ công việc, chức vụ, nghề nghiệp hay thừa tác vụ nào, tất cả mọi người đều đã lãnh nhận Bí tích Thánh Tẩy. Căn tính đầu tiên của người Kitô hữu là con cái Thiên Chúa và là thành viên của Dân Người. Ngài khẳng định: “Không có sứ mạng nếu không có sự hiệp thông.”
Đức Thánh Cha cũng nhấn mạnh rằng quyền bính trong Giáo hội phải được thực thi như một sự phục vụ, qua việc phân định và trân trọng các đặc sủng cũng như sáng kiến. Ngài nói: “Sự tham gia của giáo dân không phải là một sự nhượng bộ, nhưng là biểu hiện phẩm giá của họ phát xuất từ Bí tích Thánh Tẩy.”
Ngài mời gọi Giáo hội đồng hành với các gia đình, người trẻ, người di cư, các dân tộc bản địa và người nghèo; đồng thời dấn thân xây dựng công lý, hòa bình và công ích. Đây không phải là những công việc có thể tùy chọn, nhưng là những đòi hỏi thiết yếu của sứ mạng Giáo hội.
Đức Thánh Cha cảnh báo rằng việc nói về tính hiệp hành thì dễ dàng, nhưng đưa tinh thần ấy vào thực hành lại là một thách đố, đòi hỏi mọi người phải nhìn lại thái độ và cách hành xử của mình, trước hết là các mục tử, những người được mời gọi trở nên những người phục vụ cộng đoàn. Ngài cũng khuyến khích mỗi cộng đoàn thành lập hội đồng mục vụ để thúc đẩy sự tham gia và tinh thần đồng trách nhiệm.
Đức tin, khoa học và những giới hạn của con người
Trong buổi gặp gỡ tại Đại học Công giáo Santo Toribio de Mogrovejo, nơi ngài từng giữ chức Đại Chưởng ấn khi còn là Giám mục Chiclayo, Đức Thánh Cha đã được khoảng 9.000 sinh viên đến từ 18 trường đại học chào đón. Ngài di chuyển qua khuôn viên trường bằng một chiếc xe điện nhỏ được cải tiến, trong tiếng reo vui của các bạn trẻ: “Lêô, người anh em, ngài là người Chiclayo!”
Đức Giám mục Edinson Farfán Córdova, người kế nhiệm Đức Thánh Cha tại giáo phận Chiclayo và hiện là Đại Chưởng ấn của trường, nhấn mạnh rằng một trường đại học Công giáo được mời gọi trở thành nơi đức tin và lý trí gặp gỡ. Hiệu trưởng Patricia Campos cũng nhắc lại ngày khói trắng xuất hiện vào ngày 8 tháng Năm năm 2025 và nói với Đức Thánh Cha: “Đây sẽ luôn là mái nhà của ngài, là dân tộc của ngài, là trường đại học của ngài.”
Trong diễn văn với sinh viên và giảng viên, Đức Thánh Cha gọi những người trẻ là “những người bản địa của thời đại mới”. Ngài mời gọi họ nhìn nhận những cơ hội của thời đại dưới ánh sáng đức tin, bởi đức tin chính là ngọn đuốc giữa những hoang mang và bóng tối của cô đơn, buồn chán và đau khổ.
Ngài nói: “Một mối tương quan sống động với Thiên Chúa an ủi chúng ta, trao ý nghĩa cho những thập giá của chúng ta, mà chính Chúa Giêsu mang lấy cùng với chúng ta.” Đức Thánh Cha giải thích rằng đức tin không phải là phép thuật khiến mọi vấn đề lập tức biến mất, nhưng giúp con người tìm thấy ý nghĩa và sức mạnh để đối diện với những thử thách của cuộc sống.
Đề cập đến sứ mạng của một trường đại học Công giáo, Đức Thánh Cha khẳng định đây phải là “lò đào luyện những tài năng và phòng thí nghiệm của ý nghĩa”, nơi trí tuệ không cúi mình trước tính hữu dụng, nhưng trung thành phục vụ chân lý.
Ngài cảnh báo rằng một sự tiến bộ thờ ơ với công lý và phẩm giá của người lao động thực chất sẽ trở thành cơ chế áp bức và loại trừ. Ngài nhấn mạnh: “Khoa học không có lương tâm sẽ hủy hoại cuộc sống của tất cả mọi người.”
Đức Thánh Cha cũng lưu ý rằng công nghệ không phải lúc nào cũng trung lập. Vì thế, các nhà nghiên cứu, giảng viên và sinh viên cần luôn tìm kiếm sự khôn ngoan mà máy móc hay các chương trình máy tính không thể có được.
Nhắc đến chủ nghĩa siêu nhân loại, trào lưu hứa hẹn một tương lai không còn bệnh tật, lão hóa hay cái chết, Đức Thánh Cha cảnh báo rằng tiến bộ khoa học không được trở thành đặc quyền của những người triệu phú muốn đạt tới sự bất tử, trong khi cả những dân tộc vẫn phải chịu cảnh nghèo khổ và áp bức.
Ngài nói: “Nhân học Kitô giáo nhắc chúng ta rằng giới hạn không phải là một khiếm khuyết trong quá trình chế tạo, nhưng là điều kiện làm nên sự cao cả của con người.” Chính những giới hạn ấy mời gọi con người sống tình liên đới và mở lòng đón nhận chiều kích siêu việt.
Những chứng từ đức tin của người trẻ và các gia đình
Trong buổi gặp gỡ tại trường đại học, ba chứng nhân đã chia sẻ với Đức Thánh Cha những câu chuyện đức tin của mình.
Adriano Alonso Rafael Durand, 22 tuổi, sinh viên ngành luật, từng được nuôi dạy trong một gia đình Tin Lành. Anh kể lại hành trình trở về với Giáo hội Công giáo và đã lãnh nhận các Bí tích Rửa Tội, Thêm Sức và Thánh Thể lần đầu vào tháng Mười Một năm 2025. Trong dịp lễ Mình Máu Thánh Chúa, anh đã cầu nguyện: “Lạy Chúa, Chúa thật đẹp biết bao, con muốn được ăn bánh của Ngài.”
Bà María Guzmán chia sẻ về người con trai 20 tuổi tên Agustín, mắc chứng tự kỷ, hội chứng Lennox-Gastaut và bệnh ung thư. Bà nói trong niềm xúc động: “Agustín là chiếc thang đưa chúng tôi lên trời; chính cháu là người dẫn chúng tôi đến với Thiên Chúa.”
Trong khi đó, Ángela, Giám đốc Trường Kỹ thuật Công nghiệp, nhấn mạnh rằng sự hoán cải không phải là một biến cố chỉ xảy ra một lần, nhưng là tiến trình hằng ngày luôn cần được đổi mới.
Sau khi kết thúc các cuộc gặp gỡ, Đức Thánh Cha đã mời các linh mục thuộc Giáo phận Chiclayo dùng bữa tối và gặp gỡ thân tình.
Theo chương trình ngày 14 tháng Mười Một, Đức Thánh Cha sẽ đội vương miện cho tượng Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội tại nhà thờ chính tòa Chiclayo, cử hành Thánh lễ tại Santa Cruz de Succhabamba, thuộc vùng Cajamarca, và bế mạc Năm Thánh kính Thánh Turibiô thành Mogrovejo tại Zaña.
Theo EWTN News, ngày 13 tháng 11 năm 2026.