HUYNH ĐOÀN GIÁO DÂN ĐA MINH Cầu nguyện – hiệp thông – học hành – sứ vụ
Suy niệm trong buổi tiếp kiến chung tại Quảng trường Thánh Phêrô, Đức Thánh Cha Lêô XIV nhấn mạnh bản chất thần linh của cơ cấu phẩm trật trong Hội Thánh theo ánh sáng Hiến chế tín lý về Hội Thánh “Ánh sáng muôn dân”. Ngài khẳng định các Tông đồ là những “cột trụ sống động” của Nhiệm Thể Chúa Kitô, phục vụ sự hiệp nhất, sứ mạng và sự thánh hóa mọi chi thể.
Lời mời gọi cầu nguyện cho các thừa tác viên của Hội Thánh
“Chúng ta hãy cầu xin Chúa ban cho Hội Thánh những thừa tác viên cháy lửa đức ái Tin Mừng, tận tụy vì thiện ích của mọi người đã lãnh nhận Bí tích Rửa Tội và can đảm lên đường truyền giáo khắp nơi trên thế giới.”
Đó là lời mời gọi của Đức Thánh Cha Lêô XIV vào cuối bài giáo lý trong buổi tiếp kiến chung ngày 25 tháng 3. Bài huấn giáo tiếp tục loạt suy niệm về các văn kiện Công đồng, đặc biệt là Hiến chế tín lý về Hội Thánh “Ánh sáng muôn dân” (ban hành ngày 21 tháng 11 năm 1964). Sau khi đi vòng chào các tín hữu, Đức Thánh Cha dừng lại ở chương ba của văn kiện, bàn về cơ cấu phẩm trật của Hội Thánh, đặc biệt là hàng Giám mục.
Ngài nhấn mạnh rằng cơ cấu này “không phải là một công trình của con người”, nhưng là “một thiết chế thần linh”. Các mục tử được kêu gọi phục vụ Dân Thiên Chúa, vì đó chính là sứ vụ mà Chúa đã trao phó, để nhờ đó lưu truyền kho tàng đức tin, gương sáng, huấn lệnh và đặc sủng mà Chúa Kitô đã ban cho Hội Thánh.
Các Tông đồ – những cột trụ sống động của Hội Thánh
Đức Thánh Cha nhắc lại rằng các Tông đồ là “những chứng nhân có thẩm quyền về sự Phục Sinh của Chúa Giêsu và được chính Người sai đi loan báo Tin Mừng”. Sứ vụ ấy được các ngài trao lại cho những con người khác, để cho đến ngày Chúa Kitô quang lâm, Hội Thánh vẫn tiếp tục được thánh hóa, hướng dẫn và giáo huấn nhờ những người kế vị trong sứ vụ mục tử.
Hội Thánh Công giáo đặt nền tảng trên các Tông đồ, những người được Chúa Kitô tuyển chọn làm cột trụ sống động của Nhiệm Thể Người. Chính vì thế, Hội Thánh mang nơi mình chiều kích phẩm trật, nhằm phục vụ sự hiệp nhất, sứ mạng và sự thánh hóa mọi thành phần.
Cơ cấu phẩm trật: ý định của Thiên Chúa, không phải của con người
Đức Thánh Cha khẳng định rằng cơ cấu phẩm trật không phải là yếu tố được thêm vào sau này, nhưng đã hiện diện ngay từ khởi đầu. Như được trình bày trong sắc lệnh về hoạt động truyền giáo của Hội Thánh “Đến với muôn dân”, “các Tông đồ vừa là hạt giống của Israel mới, vừa là nguồn gốc của phẩm trật thánh”.
Công đồng dạy rằng cơ cấu này không phải là một tổ chức thuần túy nhằm điều hành xã hội Hội Thánh, nhưng là một thiết chế thần linh, nhằm duy trì sứ mạng mà Chúa Kitô đã trao cho các Tông đồ cho đến tận thế.
Chức tư tế thừa tác và sự khác biệt bản chất
Khi giải thích từ “hiến chế”, Đức Thánh Cha cho thấy ý hướng của các nghị phụ Công đồng: trình bày cấu trúc nền tảng của Hội Thánh, được lãnh nhận từ Chúa Cha, qua Chúa Con và được hoàn tất trong Chúa Thánh Thần.
Ngài nhấn mạnh đến chức tư tế thừa tác hay phẩm trật, vốn khác biệt về bản chất chứ không chỉ về cấp độ so với chức tư tế chung của các tín hữu. Tuy nhiên, cả hai đều quy hướng về nhau, vì mỗi bên, theo cách riêng, đều tham dự vào chức tư tế duy nhất của Chúa Kitô.
Công đồng cũng trình bày về thừa tác vụ được trao ban cho những con người được lãnh nhận quyền thánh, để phục vụ Hội Thánh, đặc biệt nơi ba cấp bậc của Bí tích Truyền Chức Thánh: Giám mục, Linh mục và Phó tế.
Tính hiệp đoàn trong sứ vụ Tông đồ
Giải thích thuật ngữ “phẩm trật”, Đức Thánh Cha cho biết đó là dấu chỉ nguồn gốc thánh thiêng của sứ vụ Tông đồ, phát xuất từ chính hành động của Chúa Giêsu, Vị Mục Tử Nhân Lành, cũng như các tương quan nội tại trong Hội Thánh.
Các Giám mục, cùng với các linh mục và phó tế, được trao nhiệm vụ phục vụ Dân Thiên Chúa, để mọi người có thể tự do và trật tự tiến về cùng một mục đích là đạt tới ơn cứu độ.
Hiến chế “Ánh sáng muôn dân” nhiều lần nhấn mạnh tính hiệp đoàn và hiệp thông của sứ vụ này, đồng thời khẳng định rằng “chức vụ mà Chúa trao cho các mục tử của Dân Người thực sự là một sự phục vụ”, được Kinh Thánh gọi là “thừa tác vụ”.
Ở phần cuối, Đức Thánh Cha nhắc lại giáo huấn của Đức Thánh Giáo hoàng Phaolô VI, theo đó phẩm trật là một thực tại “phát sinh từ đức ái của Chúa Kitô, nhằm thực hiện, loan truyền và bảo đảm việc chuyển giao nguyên vẹn và sinh hoa trái kho tàng đức tin, gương sáng, huấn lệnh và các đặc sủng mà Chúa Kitô đã trao cho Hội Thánh của Người”.
