Dòng bùn dữ dội giữa Tây Tạng và Nepal: Hàng trăm người mất tích

Một thảm họa thiên nhiên nghiêm trọng đã xảy ra tại vùng núi giáp ranh giữa Tây Tạng và Nepal, gây thiệt hại lớn về người và cơ sở hạ tầng. Dòng nước và bùn khổng lồ bất ngờ tràn xuống khu vực biên giới, cuốn theo nhà cửa, đường sá và nhiều công trình. Hàng trăm người vẫn đang mất tích, trong đó có nhiều du khách nước ngoài và những người hành hương đang trên đường đến Kailash Mansarovar, một địa điểm linh thiêng đối với các tín đồ Ấn giáo, Phật giáo và Kỳ Na giáo.

Theo những thông tin ban đầu, ít nhất 95 người đã được xác nhận thiệt mạng. Tuy nhiên, con số này có thể còn tăng lên, bởi hàng trăm người vẫn chưa được tìm thấy. Trong số những người mất tích có các du khách đến từ khoảng 26 quốc gia, trong đó có Ấn Độ, Ý, Anh, Hoa Kỳ, Hàn Quốc và Malaysia.

Các hoạt động cứu hộ đang diễn ra trong điều kiện hết sức khó khăn. Địa hình núi cao hiểm trở, đường sá bị phá hủy, hệ thống liên lạc và điện lưới bị gián đoạn, trong khi dòng nước và bùn đã tràn qua các khu vực biên giới với tốc độ rất nhanh.

Hình ảnh từ các camera giám sát cho thấy nhiều tòa nhà tại cửa khẩu huyện Gyirong, phía Tây Tạng, gần như bị nhấn chìm hoàn toàn dưới một khối nước và bùn khổng lồ. Truyền hình nhà nước Trung Quốc cũng phát đi những hình ảnh cho thấy dòng nước bùn cuồn cuộn lao xuống các công trình tại cửa khẩu.

Tại Nepal, những hình ảnh được ghi lại cho thấy cảnh tượng hoảng loạn khi người dân tìm cách chạy khỏi dòng nước đang nhanh chóng tiến đến. Chính các phương tiện truyền thông nhà nước Trung Quốc cũng sử dụng cụm từ “thiệt hại nghiêm trọng về nhân mạng” để mô tả tình hình tại Tây Tạng.

Nguyên nhân chính xác của thảm họa vẫn đang được điều tra. Một giả thuyết được các cơ quan chức năng xem xét là một trận động đất mạnh 4,4 độ xảy ra khoảng 77 km về phía tây bắc Kodari, Nepal, vào sáng sớm. Rung chấn có thể đã làm phát sinh một vụ tuyết lở hoặc sạt lở băng đá trên sông Lhende Khola, từ đó tạo nên dòng nước lũ khổng lồ đổ xuống vùng hạ lưu.

Khu vực xảy ra thảm họa vốn đặc biệt dễ bị tổn thương trước những trận mưa lớn và sạt lở đất. Tại Nepal, các huyện Rasuwa và Nuwakot, nơi dòng sông Bhote Koshi chảy qua, nằm trong số những khu vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất.

Nhiều cây cầu, tuyến đường, nhà máy thủy điện và các cơ sở hạ tầng quan trọng phục vụ giao thương với Trung Quốc đã bị phá hủy. Điều này không chỉ gây thiệt hại trực tiếp cho người dân, mà còn khiến công tác cứu hộ trở nên khó khăn hơn và có nguy cơ làm gián đoạn hoạt động thương mại giữa hai quốc gia.

Đáng chú ý, thảm họa xảy ra tại khu vực có rất đông khách du lịch và người hành hương qua lại. Đích đến của nhiều người trong số họ là Kailash Mansarovar, một vùng hành hương nằm ở độ cao khoảng 4.600 mét, giữa núi Kailash và hồ Manasarovar.

Núi Kailash và hồ Manasarovar có ý nghĩa tôn giáo đặc biệt đối với nhiều truyền thống tôn giáo tại châu Á. Đây là nơi được người Ấn giáo, Phật giáo, Kỳ Na giáo và tín đồ truyền thống Bon của Tây Tạng tôn kính. Vì thế, mỗi năm có hàng nghìn du khách và người hành hương tìm đến khu vực này.

Khi màn đêm buông xuống, lực lượng cứu hộ đang chạy đua với thời gian để tìm kiếm những người còn mất tích. Mỗi giờ trôi qua đều có ý nghĩa đặc biệt, nhất là trong điều kiện thời tiết và địa hình khắc nghiệt của vùng núi cao.

Đối với Nepal, đây được xem là thảm họa thiên nhiên nghiêm trọng nhất kể từ trận động đất năm 2015, vốn khiến gần 9.000 người thiệt mạng. Mới năm ngoái, một trận lũ quét tại chính khu vực này cũng đã khiến 18 người thiệt mạng và gây thiệt hại lớn.

Tình hình tại phía Tây Tạng khó đánh giá đầy đủ hơn do thông tin từ khu vực này vẫn còn hạn chế. Việc kiểm soát chặt chẽ của chính quyền Trung Quốc đối với hoạt động truyền thông tại Tây Tạng khiến việc xác định chính xác mức độ thiệt hại trở nên khó khăn.

Tuy nhiên, việc Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trực tiếp chỉ đạo các đội cứu hộ làm mọi cách để tìm kiếm những người mất tích cho thấy mức độ nghiêm trọng của thảm họa.

Cửa khẩu Gyirong là một trong những điểm giao thương và đi lại quan trọng giữa Trung Quốc và Nepal. Mỗi năm, hàng nghìn du khách đi qua khu vực này, đồng thời đây cũng là một tuyến đường thiết yếu đối với hoạt động thương mại giữa hai quốc gia. Khoảng 4.000 người sinh sống tại khu vực cửa khẩu và nhiều dự án xây dựng của Trung Quốc đang được triển khai tại đây.

Hàng trăm nhân viên cứu hộ đã được huy động. Các đội tìm kiếm sử dụng máy bay không người lái, máy quét laser, thiết bị dò tìm sự sống và nhiều phương tiện chuyên dụng khác để tìm kiếm những người có thể còn sống dưới lớp bùn đất và đống đổ nát.

Nhưng con đường phía trước vẫn còn rất gian nan. Đường sá bị phá hủy, hệ thống liên lạc bị gián đoạn và mạng lưới điện bị hư hỏng nghiêm trọng đang cản trở các hoạt động cứu hộ. Trong khi đó, địa hình núi cao tiếp tục đặt ra những nguy hiểm mới cho cả người dân lẫn lực lượng cứu nạn.

Giữa vùng núi hùng vĩ vốn là điểm đến của những người tìm kiếm vẻ đẹp thiên nhiên và sự linh thiêng, một thảm họa bất ngờ đã để lại cảnh tượng tang thương. Những người mất tích vẫn chưa được tìm thấy, các gia đình đang khắc khoải chờ tin, còn lực lượng cứu hộ tiếp tục chạy đua với thời gian.

Trong những giờ phút như thế, điều cấp thiết nhất là không để bất cứ hy vọng nào bị bỏ lại phía sau. Mỗi người được tìm thấy là một sự sống được cứu, mỗi gia đình được đoàn tụ là một tia sáng giữa thảm họa đang bao trùm vùng biên giới Tây Tạng – Nepal.