
Trong Thánh lễ tại Đền thờ Sagrada Família ở Barcelona, Đức Thánh Cha Lêô XIV khẳng định rằng không thể vừa tuyên xưng đức tin vào Chúa Giêsu vừa tiến hành chiến tranh, giết hại người vô tội hay bỏ mặc những người đau khổ. Ngài cũng chủ sự nghi thức khánh thành tháp Chúa Giêsu Kitô – công trình cao nhất của kiệt tác kiến trúc do Antoni Gaudí thiết kế – và mời gọi mọi người hướng ánh mắt lên Đức Kitô, Đấng là nguồn hy vọng cho thế giới.
Một bầu khí thinh lặng gần như siêu thực bao trùm Đền thờ Sagrada Família. Điều ấy thật khó hình dung giữa một thành phố như Barcelona, nơi đời sống về đêm sôi động, dòng khách du lịch đông đúc và nhịp sống đô thị ồn ào thường tạo nên âm thanh náo nhiệt không ngớt. Càng khó tưởng tượng hơn khi công trường xây dựng vẫn còn bao quanh ngôi thánh đường và mỗi năm có khoảng năm triệu người đến tham quan.
Thế nhưng tối nay, sự thinh lặng hiện diện rõ ràng. Dù hàng chục nghìn người đã đổ về các tuyến đường quanh công trình kiệt tác của Antoni Gaudí để chứng kiến một sự kiện mang tính lịch sử: lễ khánh thành ngọn tháp cuối cùng của đền thờ, tháp Chúa Giêsu Kitô.

Khách mời đặc biệt của sự kiện là Đức Thánh Cha Lêô XIV. Ngài hiện diện dưới chân công trình bằng đá đồ sộ được khởi công từ năm 1882 và đến nay vẫn chưa hoàn tất, như minh chứng qua ba cần cẩu vẫn vươn cao bên cạnh các đỉnh tháp cùng những khung thép và các container còn nằm dọc đường Carrer de Mallorca.
Đức Thánh Cha đã nhận lời tham dự đúng vào dịp kỷ niệm một trăm năm ngày qua đời của Antoni Gaudí, người mà ngài gọi là “kiến trúc sư của Thiên Chúa” trước khi ban phép lành. Hiện Gaudí đã được tuyên phong là Đấng Đáng Kính và án phong chân phước của ông đang được tiến hành.
Nghi thức khánh thành diễn ra đơn sơ nhưng trang trọng. Mọi sự được tổ chức bên ngoài khuôn viên đền thờ, trước mặt tiền Giáng Sinh, vốn được xem là cổng chính của công trình.

Từ lễ đài, Đức Thánh Cha nói rằng nơi đây quy tụ một dân Chúa gồm “những người đã góp phần xây dựng ngôi nhà cầu nguyện này” cũng như “những ai sẽ tìm thấy nơi đây sự bình an và niềm an ủi”. Ngài nhấn mạnh rằng cộng đoàn này đã được Chúa Thánh Thần linh hứng để xây dựng ngọn tháp vươn lên trời cao, nơi cư ngụ của Thiên Chúa.
Ngọn tháp mới được hoàn tất mang trên đỉnh một cây thánh giá lớn, nhắc nhớ đến “mầu nhiệm lòng thương xót và ơn cứu độ”.
Nghi thức kéo dài hơn mười phút và kết thúc bằng việc Đức Thánh Cha rảy nước thánh trên đám đông để nhắc nhớ mọi người về Bí tích Rửa Tội. Sau đó là phần lễ hội dân sự với chương trình âm nhạc, ánh sáng, pháo hoa cùng nhiều màn trình diễn gợi nhớ bầu khí Thế vận hội. Đức Thánh Cha cũng đã khánh thành tấm bia lưu niệm của sự kiện và chào đón Quốc vương Felipe VI cùng Hoàng gia Tây Ban Nha đến tham dự.

Trong suốt chuyến viếng thăm, Đức Thánh Cha sử dụng cả tiếng Tây Ban Nha lẫn tiếng Catalan như một dấu chỉ tôn trọng vùng đất, người dân và các định chế đã đón tiếp ngài. Điều đó cũng được thể hiện trong Thánh lễ diễn ra lúc 19 giờ 30 bên trong đền thờ, nơi hai ngôn ngữ được sử dụng xen kẽ.
Cử hành phụng vụ giữa công trình đã được xây dựng suốt 144 năm qua, Đức Thánh Cha nhìn thấy nơi Sagrada Família một hình ảnh của đời sống Kitô hữu.
Trong bài giảng, ngài nói:
“Công trình này nhắc chúng ta rằng đời sống Kitô hữu luôn là một hành trình, bởi đó là một dự án mà chính Thiên Chúa sẽ hoàn tất. Vì thế, chúng ta không sống trong một công trình dang dở, nhưng trong một ngôi đền vẫn đang được xây dựng. Sự chưa hoàn thiện của nó không phải là khuyết điểm, bởi nó diễn tả một khát vọng; không phải là sự thiếu hụt, nhưng là lời hứa mà chúng ta muốn trung thành thực hiện.”
Từ hình ảnh ngôi đền, Đức Thánh Cha cũng lên tiếng trước những mâu thuẫn và đau thương của thế giới hôm nay:
“Chúng ta không thể tin vào Chúa Giêsu mà lại gây chiến tranh. Chúng ta không thể tin vào Chúa Giêsu mà lại giết hại người vô tội. Chúng ta không thể tin vào Chúa Giêsu mà lại bỏ mặc những người đang đau khổ, đang khóc than hoặc đang chạy trốn cảnh nghèo đói.”
Ngài cũng khẳng định:
“Thánh giá của Đức Kitô đặt trên đỉnh đền thờ này là thánh giá của những người rốt hết sẽ trở nên trước hết, của những tội nhân trở thành các thánh và của những người đã chết sẽ được sống lại.”

Bên trong thánh đường, ánh sáng từ các khung kính màu xanh lá, xanh dương, vàng và đỏ tạo nên một dải cầu vồng rực rỡ trải dài trên các gian chính. Hơn 200 giám mục hiện diện trong Thánh lễ. Khoảng 4.000 tín hữu tham dự bên trong và số lượng tương tự tụ họp bên ngoài.
Thủ tướng Pedro Sánchez cũng có mặt. Theo truyền thông Tây Ban Nha, đây là lần đầu tiên ông công khai tham dự một Thánh lễ.
Đức Thánh Cha gọi Sagrada Família là “một bài giáo lý hùng hồn được tạo nên từ đá, màu sắc và ánh sáng”. Ngài nhắc lại rằng Gaudí đã thiết kế công trình như một hành trình thiêng liêng dẫn con người đến cuộc gặp gỡ với Đức Kitô, Đấng đã sinh ra, chịu chết và sống lại vì nhân loại.

Để bày tỏ lòng kính trọng đối với nhà kiến trúc thiên tài và người tín hữu sâu sắc này, Đức Thánh Cha đã xuống hầm mộ viếng nơi an nghỉ của Antoni Gaudí.
Ngài nhấn mạnh rằng công trình thánh thiêng này, dù mang phong cách kiến trúc đổi mới, vẫn nằm trong truyền thống ngàn năm của Hội Thánh. Theo ngài, Hội Thánh tiếp tục làm mới hình thức Biblia pauperum – “Kinh Thánh của người nghèo” – từng được thể hiện nơi các nhà thờ chính tòa cổ kính như những công cụ truyền giáo đầy sức mạnh.
Liên hệ đến những thách đố mới của thời đại kỹ thuật số, chủ đề trung tâm trong thông điệp đầu tiên Magnifica Humanitas được công bố hai tuần trước, Đức Thánh Cha nói:
“Trong ngôi đền đầy hình ảnh này, chúng ta càng nhận thấy rõ hơn rằng nghệ thuật và vẻ đẹp là những con đường đặc biệt hữu hiệu cho công cuộc loan báo Tin Mừng.”
Một trong những nét nổi bật nhất của Sagrada Família là hệ thống mười tám ngọn tháp. Tháp Chúa Giêsu Kitô vừa được khánh thành, nằm giữa các tháp kính Đức Trinh Nữ Maria và bốn Thánh sử, cao hơn 172 mét, đưa Sagrada Família trở thành nhà thờ cao nhất thế giới.
Tuy nhiên, Đức Thánh Cha lưu ý rằng đây không phải là thành tựu để đứng đầu các bảng xếp hạng trần thế, nhưng nhằm hướng dẫn Dân Thiên Chúa bằng cây thánh giá soi sáng hành trình đức tin.
Lấy lại khẩu hiệu của chuyến tông du Tây Ban Nha là “Hãy ngước nhìn lên”, ngài mời gọi:
“Khi chiêm ngắm tháp Chúa Giêsu Kitô, chúng ta hãy hướng ánh mắt về Người.”
Ngài giải thích:
“Khi hướng nhìn về Đức Kitô, chúng ta có thể nhìn thế giới bằng đôi mắt được đổi mới. Khi ấy, tháp Thánh Giá trở thành lá cờ của đức ái, bởi Thiên Chúa yêu thương chúng ta đến mức biến một dụng cụ của sự chết thành dấu chỉ của niềm hy vọng.”
Đức Thánh Cha cũng nhắc đến hàng chữ được khắc dưới chân tháp: “Tu solus Sanctus, Tu solus Dominus, Tu solus Altissimus” – “Chỉ mình Ngài là Đấng Thánh, chỉ mình Ngài là Chúa, chỉ mình Ngài là Đấng Tối Cao.”
Ngài nói thêm:
“Cây thánh giá này tỏa sáng ban ngày khi phản chiếu ánh sáng mặt trời và tỏa sáng ban đêm khi chiếu rọi thành phố như một ngọn hải đăng hướng ra Địa Trung Hải.”
Một vị giáo hoàng khác cũng gắn liền tên tuổi với Sagrada Família là Đức Giáo hoàng Bênêđictô XVI, người đã chủ sự nghi thức cung hiến đền thờ vào năm 2010. Đức Thánh Cha Lêô XIV nhắc lại lời vị tiền nhiệm để khẳng định rằng Sagrada Família là “dấu chỉ hữu hình của Thiên Chúa vô hình, Đấng mà các ngọn tháp của công trình này vươn cao để tôn vinh.”
Vị giáo hoàng đầu tiên của Hoa Kỳ gọi đền thờ này là “dấu chỉ của sự hiệp nhất và hòa hợp”.
Kết thúc bài giảng, ngài gửi đến các tín hữu lời mời gọi:
“Ước gì vẻ đẹp của ngôi đền này thúc đẩy chúng ta ngày càng học nơi Thầy và Chúa của chúng ta nghệ thuật sống theo Tin Mừng của Người.”
https://www.avvenire.it/chiesa/papa/il-papa-alla-sagrada-familia-non-si-puo-credere-in-gesu-e-fare-la-guerra_109536