Trong buổi tiếp kiến chung sáng 13 tháng 5 tại Quảng trường Thánh Phêrô, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã dừng lại cầu nguyện tại nơi xảy ra vụ ám sát Thánh Gioan Phaolô II cách đây 45 năm. Nhân ngày kính Đức Mẹ Fatima, ngài dành bài giáo lý để suy niệm về Đức Maria như mẫu gương của Hội Thánh, đồng thời phó dâng cho Trái Tim Vô Nhiễm Mẹ tiếng kêu hòa bình của các dân tộc đang đau khổ vì chiến tranh.
Edoardo Giribaldi – Vatican
![]()
Giữa bầu khí trang nghiêm của buổi tiếp kiến chung tại Quảng trường Thánh Phêrô sáng ngày 13 tháng 5, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã thực hiện một cử chỉ đầy xúc động khi dừng lại cầu nguyện tại nơi Thánh Gioan Phaolô II từng bị ám sát vào đúng ngày này năm 1981.
Sau khi đi xe mui trần chào thăm các tín hữu hiện diện tại quảng trường, Đức Thánh Cha bước xuống xe và tiến về phía tấm bia đá cẩm thạch trắng được đặt gần Cổng Đồng, nơi đánh dấu địa điểm xảy ra vụ tấn công nhắm vào vị Giáo hoàng Ba Lan cách đây 45 năm. Ngài đứng lặng hồi lâu trong cầu nguyện trước phiến đá được gắn giữa những viên đá lát quảng trường, rồi quỳ gối và nhẹ nhàng chạm tay vào huy hiệu của Karol Józef Wojtyła.
Hình ảnh ấy gợi nhớ biến cố từng làm rung chuyển toàn thế giới, khi hàng triệu tín hữu khắp nơi hiệp thông cầu nguyện cho Thánh Gioan Phaolô II được cứu sống sau vụ ám sát ngày 13 tháng 5 năm 1981.
Trong phần chào bằng tiếng Anh cuối buổi tiếp kiến, Đức Thánh Cha Lêô XIV cũng nhắc lại biến cố này:
“Hôm nay chúng ta kính nhớ Đức Mẹ Fatima. Chính ngày này, bốn mươi lăm năm trước, đã xảy ra vụ ám sát Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II. Vì thế, tôi đã dành bài giáo lý hôm nay cho Đức Trinh Nữ Maria.”
Đức Maria – mẫu gương hoàn hảo của Hội Thánh
![]()
Tiếp tục loạt bài giáo lý về Hiến chế tín lý Lumen gentium của Công đồng Vaticanô II, Đức Thánh Cha dành buổi suy niệm hôm nay để nói về vai trò của Đức Trinh Nữ Maria trong mầu nhiệm Hội Thánh.
Ngài nhắc lại rằng chương cuối của Lumen gentium trình bày Đức Maria như “thành phần siêu việt và hoàn toàn độc nhất của Hội Thánh, đồng thời là hình ảnh và mẫu gương tuyệt hảo của Hội Thánh trong đức tin và đức mến”.
Theo Đức Thánh Cha, nơi Đức Maria, Hội Thánh nhận ra vừa là mẫu gương, vừa là thành phần ưu tú, vừa là người Mẹ của toàn thể cộng đoàn tín hữu.
Ngài giải thích rằng Đức Maria là “mẫu gương hoàn hảo của điều mà toàn thể Hội Thánh được mời gọi trở nên”. Nhờ hoàn toàn để cho ân sủng Thiên Chúa hướng dẫn và đón nhận thánh ý Chúa bằng đức tin cùng tình yêu tinh tuyền, Mẹ đã trở thành “thụ tạo của Lời Chúa và là mẹ của các con cái Thiên Chúa được sinh ra trong sự vâng phục hoạt động của Chúa Thánh Thần”.
Đức Thánh Cha cũng gọi Đức Maria là “người tín hữu mẫu mực”, bởi nơi Mẹ thể hiện cách hoàn hảo sự mở lòng hoàn toàn trước mầu nhiệm Thiên Chúa trong sự hiệp thông của Dân Chúa.
“Là Đấng sinh ra những người con trong Người Con yêu dấu đã đến ở giữa chúng ta, Đức Maria là Mẹ của toàn thể Hội Thánh; vì thế, chúng ta có thể chạy đến với Mẹ bằng sự tín thác của những người con, xác tín rằng mình luôn được Mẹ lắng nghe, gìn giữ và yêu thương.”
“Người nữ biểu tượng của Mầu nhiệm”
![]()
Trong bài giáo lý, Đức Thánh Cha Lêô XIV còn gọi Đức Maria là “người nữ biểu tượng của Mầu nhiệm”.
Danh xưng ấy, theo ngài, diễn tả “tính cụ thể trong lịch sử” nơi một thiếu nữ Israel đã sống một kinh nghiệm hoàn toàn phi thường khi được chọn làm Mẹ Đấng Mêsia.
Đức Maria là biểu tượng của mầu nhiệm cứu độ vì nơi Mẹ diễn ra “hai chuyển động đi xuống và đi lên”: một bên là sự tuyển chọn nhưng không của Thiên Chúa, bên kia là lời đáp trả tự do bằng đức tin của con người.
“Đức Maria là người nữ biểu tượng của Mầu nhiệm, tức là kế hoạch cứu độ của Thiên Chúa, từng được che giấu từ muôn thuở và nay được mặc khải trọn vẹn nơi Đức Giêsu Kitô.”
Vai trò đặc biệt của Đức Maria trong công trình cứu độ
Đức Thánh Cha tiếp tục nhấn mạnh giáo huấn của Công đồng Vaticanô II về vai trò độc nhất của Đức Maria trong chương trình cứu độ.
Ngài nhắc lại rằng Lumen gentium khẳng định Đức Giêsu Kitô là Đấng trung gian cứu độ duy nhất, còn Đức Maria không làm lu mờ vai trò ấy, nhưng giúp biểu lộ hiệu quả của ơn cứu độ do Đức Kitô mang lại.
Được tuyển chọn từ muôn thuở để trở nên Mẹ Thiên Chúa trong chương trình Nhập Thể của Ngôi Lời, Đức Maria đã cộng tác cách đặc biệt vào công trình cứu chuộc bằng sự vâng phục, đức tin, niềm hy vọng và lòng mến nồng nàn, nhằm khôi phục sự sống siêu nhiên cho các linh hồn.
“Vì thế, Mẹ đã trở nên Mẹ của chúng ta trong trật tự ân sủng.”
Hội Thánh nhận ra chính mình nơi Đức Maria
Theo Đức Thánh Cha Lêô XIV, Hội Thánh có thể nhận ra chính căn tính và ơn gọi của mình nơi Đức Maria, Đấng là nguồn gốc, mẫu gương và hình ảnh lý tưởng của Hội Thánh.
Nơi Mẹ, Dân Thiên Chúa chiêm ngắm mẫu gương của đức tin tinh tuyền, tình mẫu tử yêu thương và giao ước tình yêu mà Hội Thánh được mời gọi sống giữa thế giới hôm nay.
Đức Thánh Cha khẳng định rằng những suy tư của Lumen gentium về Đức Trinh Nữ Maria giúp các tín hữu biết yêu mến Hội Thánh hơn và quảng đại phục vụ cho sự xuất hiện của Nước Thiên Chúa, sẽ được hoàn tất viên mãn trong vinh quang.
Phó dâng tiếng kêu hòa bình cho Đức Mẹ Fatima
Kết thúc buổi tiếp kiến, trong phần chào bằng tiếng Bồ Đào Nha, Đức Thánh Cha mời gọi mọi người cùng hướng về Đức Mẹ Fatima để cầu xin hòa bình cho thế giới.
“Chúng ta hãy phó dâng cho Trái Tim Vô Nhiễm Đức Maria tiếng kêu hòa bình và hòa hợp đang vang lên từ khắp nơi trên thế giới, đặc biệt từ các dân tộc đang chịu đau khổ vì chiến tranh.”
Ngài cũng nhắc đến Đền thánh Fatima, nơi Đức Mẹ đã trao cho ba trẻ mục đồng sứ điệp hòa bình và hoán cải. Theo Đức Thánh Cha, việc đông đảo khách hành hương từ khắp năm châu quy tụ về Fatima trong ngày hôm nay cho thấy nhân loại vẫn đang khát khao sự an ủi, hiệp nhất và hy vọng.
Cuối buổi tiếp kiến, Đức Thánh Cha cũng gửi lời chào đến các thành viên của Ủy ban Điều phối thuộc Ủy ban Hỗn hợp Quốc tế Đối thoại Thần học giữa Hội Thánh Công giáo và các Giáo hội Chính Thống Đông phương đang hiện diện tại Rôma để tham dự cuộc gặp gỡ nghiên cứu và hoạch định chương trình. Ngài bày tỏ hy vọng con đường đối thoại được khởi sự từ hơn hai mươi năm trước sẽ tiếp tục được triển nở trong tinh thần hiệp nhất và huynh đệ.