Người trẻ và những trải nghiệm truyền giáo Wecare

Rời xa gia đình và những “vùng an toàn” trong nhiều tuần, đến một đất nước khác, sống và làm việc với những con người có hoàn cảnh rất khác biệt. Đối với một số người trẻ, những ngày nghỉ có thể trở thành cơ hội gặp gỡ và đến gần những thực tại xa xôi, nơi mỗi trải nghiệm đều giúp họ đặt lại những câu hỏi về chính mình, về người khác và những khát vọng sâu xa trong tâm hồn.

Đó là điều thường diễn ra trong các chương trình trải nghiệm truyền giáo do Wecare, một sáng kiến của Italia, tổ chức. Bắt nguồn từ 20 năm trước, chương trình mỗi năm quy tụ nhiều người trẻ tham gia các dự án tại Italia và nhiều quốc gia khác.

Khởi đầu từ Peru

Câu chuyện Wecare bắt đầu vào năm 2005, khi Fernando Lozada Baldoceda, người khởi xướng các chuyến thiện nguyện ở nước ngoài và hiện là giám đốc Wecare, tổ chức chuyến đi đầu tiên đến Peru cùng ba sinh viên đại học.

Ông nhớ lại: “Đó là lần đầu tiên chúng tôi thử tổ chức một chuyến thiện nguyện.” Năm 2006, hoạt động này bắt đầu hình thành thành một nhóm và trong những năm tiếp theo ngày càng có nhiều người trẻ tham gia. Đến năm 2011, một khuôn khổ pháp lý được thiết lập để hỗ trợ dự án. Sau nhiều giai đoạn phát triển và mở rộng các hoạt động tại Italia, Wecare được thành lập theo hình thức hiện nay vào năm 2023.

Đối với Fernando, 20 năm qua không chỉ là câu chuyện phát triển của một tổ chức, mà còn là hành trình của những người trẻ khám phá ra rằng họ có một điều quý giá để trao tặng và quyết định dấn thân.

Những cuộc gặp gỡ làm thay đổi người trẻ

“Cho thì có phúc hơn là nhận”, Camilla, một bạn trẻ đến từ Roma, chia sẻ. Sau khi tham gia chương trình tại Argentina năm 2025, năm nay cô tiếp tục lên đường, lần này đến Brazil.

Cô giải thích: “Tôi chọn tham gia lần thứ hai vì trải nghiệm này không chỉ giúp người khác mà còn giúp chính tôi.” Việc gặp gỡ những con người mới cho phép cô “chạm đến những phần của chính mình mà trong đời sống thường ngày tôi không thể chạm tới”, đồng thời hiểu bản thân theo một cách khác.

Tại Brazil, một trong những cuộc gặp gỡ để lại ấn tượng sâu đậm nhất nơi Camilla là với cộng đoàn Milan dos Coelhos. Cô nhớ lại: “Điều làm tôi cảm động nhất là tình yêu bao quanh cộng đoàn.”

Đặc biệt, cô xúc động trước cách mọi người chăm sóc Evinho, một thành viên cao tuổi của cộng đoàn. Qua đó, cô nhận ra rằng dù họ có rất ít về vật chất, họ không thiếu điều mà đối với cô là giá trị quan trọng nhất: “tình yêu thương người khác, sự gần gũi và sự giúp đỡ vô vị lợi”.

Khi trở về nhà, trải nghiệm ấy cũng thay đổi cách cô nhìn cuộc sống của mình. “Tôi trở về với ý thức sâu sắc hơn và mong muốn giúp đỡ người khác nhiều hơn”, cô nói.

Trải nghiệm này “giúp tôi sắp xếp lại những ưu tiên” và hiểu rõ hơn điều gì đáng để mình nỗ lực theo đuổi. Cô cũng cảm thấy “biết ơn hơn đối với những gì tôi có và những gì đang hiện diện quanh mình”.

Benedetta cũng quyết định tiếp tục lên đường. Sau Peru năm 2022 và Cameroon năm 2025, năm nay cô trở lại Brazil. Câu nói “Cho thì có phúc hơn là nhận” đã đồng hành với cô trong những trải nghiệm ấy.

Cô chia sẻ: “Tôi cảm thấy mình thật may mắn; mỗi ngày tôi nhận được rất nhiều điều, và tôi muốn hiểu việc cho đi thực sự có ý nghĩa gì.”

Trong những tuần trải nghiệm, cô cho biết: “Chúng tôi gạt sang một bên những điều vật chất và sống để trao tặng năng lượng, tình yêu và nụ cười cho một cộng đoàn đã nhận được ít hơn rất nhiều.”

Thế nhưng, kinh nghiệm cho đi cách nhưng không cũng tác động mạnh mẽ đến chính những người thiện nguyện. Họ dần cảm nhận mình trở thành một gia đình với những người mà họ gặp gỡ và phục vụ.

Khi khoảng cách giữa những con người được thu hẹp

Một trong những hình ảnh Benedetta nhớ rõ nhất không gắn với một hoạt động cụ thể, nhưng với một khoảnh khắc bất ngờ làm khoảng cách giữa cô và cộng đoàn trở nên gần gũi hơn.

Khi đi qua một khu dân cư ở Recife, cô nhìn thấy những căn nhà được dựng trên các cọc gỗ, chỉ vừa đủ nâng lên khỏi một dòng sông đầy rác.

“Tôi cảm thấy một khoảng cách vô cùng lớn”, cô nhớ lại.

Rồi cô nhìn thấy hai bé gái đi chân trần và một bé trai nhỏ đang đưa tay nắm lấy tay chị mình. Cử chỉ ấy gợi cho cô nhớ lại thời thơ ấu, khi cô thường tìm cách thu hút sự chú ý của người anh trai.

Trong khoảnh khắc ấy, cô nhận ra một phần của chính mình nơi đứa trẻ. “Điều đó khiến tôi nhận ra rằng tôi cũng có thể đã là đứa trẻ ấy”, cô nói.

Benedetta giải thích: “Đó chính là điều Wecare thực hiện: rút ngắn khoảng cách mà chúng ta cảm nhận.”

Sau những trải nghiệm ấy, cô cũng học cách nhìn sự mong manh theo một cách khác. “Những con người và những đứa trẻ ấy thể hiện sự mong manh của mình bằng một nụ cười”, cô nói.

Điều đó giúp cô có thể chia sẻ những yếu đuối, niềm vui và nỗi sợ của mình “mà không hổ thẹn”, đồng thời xây dựng mối tương quan tin tưởng với cộng đoàn và với những người thiện nguyện khác.

Gặp gỡ thực tế và sống Tin Mừng

Theo Fernando Lozada Baldoceda, đây chính là một trong những giá trị mà các trải nghiệm này mang lại. Khi rời khỏi gia đình và những tiện nghi quen thuộc, người trẻ bước vào một môi trường khác, sống bên cạnh những người trẻ khác và trực tiếp tiếp xúc với những hoàn cảnh nghèo khó, thiếu thốn.

Điều đó được đồng hành bằng một tiến trình suy tư lấy cảm hứng từ Tin Mừng.

“Người trẻ tham gia vào những dự án có tác động thực sự và đầy ý nghĩa”, ông nhận xét.

Đây không đơn giản là thực hiện một hoạt động nhỏ để có cảm giác mình đã đóng góp, nhưng là trực tiếp tham gia vào những dự án cụ thể và “tận mắt trải nghiệm sự giúp đỡ” được trao đi và đón nhận.

Wecare mô tả hành trình này như một kinh nghiệm “tiền loan báo Tin Mừng”: không phải là giáo lý, nhưng là lời mời gọi người trẻ đặt ra những câu hỏi sâu sắc về căn tính, tình yêu, tình bạn, đau khổ, hạnh phúc, sứ mạng và ơn gọi.

Fernando nhấn mạnh rằng không điều gì trong số đó diễn ra một cách tự động. Mỗi người trẻ hoàn toàn tự do trong cách sống trải nghiệm, mức độ để cho những điều mình gặp gỡ chất vấn bản thân và cách họ lựa chọn sử dụng những gì đã khám phá sau khi trở về.

Theo ông, hành trình này tạo nên một “bối cảnh thuận lợi” để mỗi người nhìn vào nội tâm. Nhưng “không có gì là tự động; tất cả tùy thuộc vào tự do của mỗi người, vào việc họ có muốn tận dụng thời gian, quảng đại và nhìn sâu vào chính mình hay không”.

Một hạt giống cần thời gian để lớn lên

Trải nghiệm Wecare không nhằm tạo ra một sự biến đổi tức thời. Hai tuần không thể chỉ sau một đêm thay đổi cách suy nghĩ và lối sống đã hình thành trong nhiều năm.

Điều Fernando nhận thấy là một sự thay đổi sâu xa và âm thầm hơn: “ý thức rõ hơn về con người của mỗi người trẻ, một lòng biết ơn sâu sắc hơn và một khả năng mới để nhìn cuộc đời mình với lòng thương xót, đồng thời nhận ra giá trị của cuộc đời ấy”.

Ông ví trải nghiệm như một hạt giống: “Một điều gì đó được gieo xuống” và rồi sẽ sinh hoa trái “theo thời gian riêng của mỗi người trẻ và tùy cách họ chăm sóc hạt giống ấy”.

Điều còn lại không nhất thiết phải lập tức trở thành một hoạt động mới hay một quyết định rõ ràng. “Hy vọng là ý thức về giá trị quý báu của cuộc đời mình và về những điều tốt đẹp có thể thực hiện với cuộc đời ấy sẽ ở lại trong tâm hồn”, ông nói.

Sau nhiều năm đồng hành với những trải nghiệm này, Fernando cũng không đồng tình với những định kiến về một “thế hệ không có khả năng dấn thân”.

Ông không tin rằng nơi các thế hệ trẻ đã mất đi khát vọng được hạnh phúc, làm điều thiện và sống cuộc đời cách trọn vẹn.

“Nếu người trẻ bị phê phán, thì không phải vì tâm hồn họ không khao khát sống trọn vẹn, làm những điều tốt đẹp và thực hiện những điều có ý nghĩa”, ông nói.

Theo Fernando, nếu người lớn làm mọi thứ thay cho người trẻ, họ có thể khiến người trẻ mất niềm tin vào khả năng của mình trong việc đối diện với khó khăn, lãnh nhận trách nhiệm và trưởng thành cách độc lập.

Vì thế, vai trò của người lớn là đồng hành với người trẻ và tạo điều kiện để họ có thể tự do lựa chọn một cuộc đời được trao hiến trong việc phục vụ người khác.

Camilla trở về từ Brazil với những ưu tiên khác trong cuộc sống, trong khi Benedetta khám phá rằng một hình ảnh tưởng như đơn sơ cũng có thể làm biến mất khoảng cách giữa hai thế giới.

Qua hai câu chuyện khác nhau, những trải nghiệm ấy cho thấy rằng khi người trẻ được trao một cơ hội thực sự để phục vụ, gặp gỡ người khác và đối diện với khó khăn, nơi họ cũng có thể xuất hiện một khả năng tự hiến mà đời sống thường ngày không phải lúc nào cũng cho thấy.

Vì thế, trải nghiệm không nhất thiết kết thúc khi hành trình kết thúc. Điều còn lại có thể là một câu hỏi, một tâm tình biết ơn, một cách nhìn mới về cuộc sống – hoặc đơn giản chỉ là một hạt giống vẫn cần thời gian để lớn lên.

(Hãng Thông tấn Fides, ngày 23 tháng 9 năm 2026)

https://www.fides.org/en/news/78202-The_good_seed_of_Wecare_Missionary_Experiences_I_Young_hearts_and_the_encounter_with_reality