HUYNH ĐOÀN GIÁO DÂN ĐA MINH Cầu nguyện – hiệp thông – học hành – sứ vụ
Sáng thứ Tư, ngày 21 tháng 10, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã chủ sự buổi tiếp kiến chung tại Quảng trường Thánh Phêrô, lần đầu tiên kể từ khi trải qua ca phẫu thuật tại Bệnh viện Đa khoa Gemelli ở Rôma. Trước khoảng 30.000 tín hữu và khách hành hương, Đức Thánh Cha bày tỏ lòng biết ơn vì những lời cầu nguyện nâng đỡ ngài trong thời gian nằm viện, đồng thời nhấn mạnh trách nhiệm bảo vệ hôn nhân, gia đình và sự sống con người ngay từ khi được thụ thai.
Trước khi bắt đầu bài giáo lý, Đức Thánh Cha đi xe giáo hoàng quanh quảng trường, dừng lại ban phép lành cho các trẻ em và chào thăm những người hiện diện. Quảng trường vừa trải qua cơn mưa, nhưng đông đảo tín hữu vẫn nồng nhiệt đón tiếp ngài, vẫy cờ từ nhiều quốc gia, đặc biệt là Hoa Kỳ, quê hương của Đức Thánh Cha. Khi ngài tiến lên lễ đài, các hồng y và giám mục đứng dậy vỗ tay chào mừng.
Đức Thánh Cha nói: “Điều đầu tiên tôi muốn nói với anh chị em là lời cảm ơn. Cảm ơn anh chị em vì đã nâng đỡ tôi bằng lời cầu nguyện. Cảm tạ Thiên Chúa vì lòng quảng đại của Người. Tất cả chúng ta hãy tiếp tục tín thác vào lòng nhân hậu và lòng thương xót của Thiên Chúa”.
Gia đình là nền tảng của xã hội
Trong bài giáo lý, Đức Thánh Cha tiếp tục loạt bài về Hiến chế mục vụ Vui mừng và Hy vọng (Gaudium et spes) của Công đồng Vaticanô II, đặc biệt tập trung vào những vấn đề cấp bách của thế giới hôm nay, trong đó có hôn nhân và gia đình.
Ngài nhắc lại giáo huấn của Công đồng rằng thiện ích của con người cũng như của xã hội nhân loại và Kitô giáo gắn bó mật thiết với tình trạng tốt đẹp của đời sống hôn nhân và gia đình. Vì thế, việc bảo vệ gia đình không chỉ là trách nhiệm riêng của Giáo hội, mà còn là bổn phận của những người có trách nhiệm trong xã hội, đặc biệt trong các lĩnh vực chính trị và văn hóa.
Đức Thánh Cha nhấn mạnh: “Giáo huấn của Gaudium et spes về cộng đồng hôn nhân và gia đình làm nổi bật vai trò xã hội của gia đình, được gọi là ‘trường học nhân bản phong phú hơn’ và ‘nền tảng của xã hội’. Giáo huấn này nhắc nhở tất cả những người có trách nhiệm xã hội, đặc biệt trong lĩnh vực chính trị và văn hóa, về bổn phận ‘cộng tác hữu hiệu vào việc thăng tiến hôn nhân và gia đình’. Anh chị em thân mến, bổn phận này ngày nay càng trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Giáo hội ý thức rõ điều đó”.
Theo Đức Thánh Cha, hôn nhân là một cộng đồng thân mật của sự sống và tình yêu vợ chồng, trong đó người nam và người nữ trao hiến chính mình cho nhau và đón nhận nhau. Sự kết hợp này đòi hỏi lòng chung thủy trọn vẹn và sự hiệp nhất bất khả phân ly, đồng thời được thể hiện cách đặc biệt qua việc sinh thành và giáo dục con cái.
Tình yêu vợ chồng phản chiếu mầu nhiệm Thiên Chúa Ba Ngôi. Qua Bí tích Hôn phối, tình yêu của đôi bạn được củng cố nhờ sức mạnh cứu độ của Đức Kitô, để họ yêu thương nhau theo gương Người đã yêu thương Hội Thánh và hiến mình vì Hội Thánh.
Tình yêu vợ chồng bao trùm toàn bộ đời sống
Đức Thánh Cha tiếp tục giải thích rằng tình yêu hôn nhân không chỉ giới hạn trong sự hấp dẫn thể lý hay tình cảm, nhưng bao trùm toàn bộ đời sống của hai người. Tình yêu ấy được thể hiện qua ý chí, những tâm tình chân thành và các cử chỉ dịu dàng dành cho nhau.
Ngài nói: “Khi hướng đến thiện ích của toàn thể con người, cả người nam lẫn người nữ, vốn bình đẳng về phẩm giá, tình yêu này thấm nhập toàn bộ đời sống vợ chồng và được biểu lộ qua những hành vi riêng của đời sống hôn nhân”.
Tình yêu ấy cũng mang lại hoa trái trong việc đón nhận sự sống. Đức Thánh Cha nhắc lại rằng con cái là “món quà quý giá nhất của hôn nhân”. Qua việc sinh thành và giáo dục con cái, vợ chồng trở thành những cộng tác viên trong tình yêu của Thiên Chúa, Đấng Tạo Hóa, và như những người diễn đạt tình yêu ấy trong cuộc sống.
Vì thế, các đôi vợ chồng được mời gọi đưa ra những quyết định có trách nhiệm về thiện ích của chính mình và của con cái, dù đã sinh ra hay còn đang được mong đợi. Những quyết định này cần được thực hiện trước mặt Thiên Chúa, với lương tâm được hướng dẫn bởi luật Chúa như được Huấn quyền Hội Thánh giải thích dưới ánh sáng Tin Mừng.
Bảo vệ sự sống ngay từ khi thụ thai
Từ giáo huấn của Công đồng Vaticanô II, Đức Thánh Cha khẳng định không có sự mâu thuẫn giữa những quy luật Thiên Chúa đặt định cho việc truyền sinh và những quy luật giúp vun đắp tình yêu vợ chồng đích thực. Điều quan trọng là tình yêu ấy phải được sống trong sự chân thành, tôn trọng ý nghĩa trọn vẹn của việc trao hiến cho nhau và của việc truyền sinh.
Ngài nhấn mạnh: “Từ đó, có thể kết luận rằng ‘sự sống, một khi đã được thụ thai, phải được bảo vệ với sự chăm sóc hết sức chu đáo’, đồng thời phải tránh ‘việc phá thai và sát hại trẻ sơ sinh’; cũng vậy, ‘những hành vi riêng của đời sống hôn nhân, được thực hiện phù hợp với phẩm giá đích thực của con người, phải được trân trọng sâu sắc’”.
Đức Thánh Cha nhắc lại rằng việc bảo vệ sự sống và nâng đỡ gia đình là trách nhiệm cấp bách của toàn xã hội. Ngài lưu ý rằng Giáo hội luôn quan tâm đến vấn đề này, như được thể hiện qua sự chăm sóc mục vụ của các vị giáo hoàng kể từ Công đồng Vaticanô II, đặc biệt qua hai kỳ Thượng Hội đồng Giám mục về gia đình do Đức Giáo hoàng Phanxicô triệu tập. Những ngày gần đây, các vị đứng đầu các Giáo hội Công giáo Đông phương và chủ tịch các Hội đồng Giám mục cũng đã trở lại suy tư về những vấn đề liên quan.
Kết thúc phần giáo lý, Đức Thánh Cha phó thác các gia đình trên toàn thế giới cho sự bảo trợ của Thánh Gia Nadarét, xin các ngài gìn giữ và nâng đỡ mọi gia đình trong sứ mạng xây dựng một cộng đồng nhân loại dựa trên tình yêu, lòng chung thủy và sự tôn trọng sự sống.
Lời chứng của các vị tử đạo: hiến dâng cuộc đời vì Thiên Chúa và tha nhân
Cuối buổi tiếp kiến chung, Đức Thánh Cha gửi lời chào đến các đoàn hành hương đến từ nhiều quốc gia. Ngài đặc biệt nhắc đến lễ tuyên chân phước diễn ra ngày 17 tháng 10 cho linh mục Juan Torres Torres và 19 bạn đồng hành, là những linh mục phục vụ tại hai đảo Ibiza và Formentera của Tây Ban Nha, đã bị sát hại vì đức tin trong cuộc bách hại tôn giáo vào thế kỷ trước.
Đức Thánh Cha nhận định: “Chứng tá của các ngài khích lệ chúng ta biến cuộc đời mình thành lễ dâng tình yêu lên Thiên Chúa và phục vụ anh chị em”. Ngài cũng khuyến khích mọi người sống đức tin cách nhất quán, để Tin Mừng giải phóng có thể tỏa sáng trong môi trường sống của mình.
Đối với Đức Thánh Cha, việc bảo vệ sự sống, củng cố gia đình và sống đức tin bằng tình yêu cụ thể đều gắn liền với ơn gọi Kitô hữu: đón nhận hồng ân Thiên Chúa ban tặng và quảng đại trao hiến cuộc đời để phục vụ Người cũng như tha nhân.
