Jakarta (AsiaNews) – Một chiếc phà chở hành khách khác lại bốc cháy, khiến một cuộc cứu hộ mới được triển khai giữa quần đảo Indonesia.

Chưa đầy hai tuần sau vụ cháy phà KMP Mutiara Sentosa II khiến 5 người thiệt mạng, sáng 12 tháng 8, một chiếc phà thứ hai đã bốc cháy trên vùng biển giữa Bali và Lombok.

Đám cháy xảy ra khoảng 4 giờ 30 sáng trên chiếc KM Putri Yasmin khi tàu đang ở eo biển Lombok. Con tàu khởi hành từ Padangbai, Bali, để đến Lembar trên đảo Lombok.

Chiến dịch cứu hộ đã sơ tán 172 người bằng một tàu của Hải quân Indonesia cùng nhiều tàu khác đến hiện trường. Công tác cứu hộ gặp khó khăn do điều kiện thời tiết trên biển, với những con sóng cao tới 4 mét.

Một phụ nữ Indonesia 19 tuổi đã thiệt mạng, trong khi ít nhất hai người khác phải nhập viện. Nguyên nhân vụ cháy vẫn chưa được xác định.

Tuy nhiên, số người được cứu ngay lập tức khiến dư luận đặt câu hỏi. Theo danh sách hành khách chính thức, chiếc Putri Yasmin chỉ có 131 người trên tàu, gồm 114 hành khách và 17 thành viên thủy thủ đoàn. Trong khi đó, lực lượng cứu hộ đã sơ tán 172 người.

Các cơ quan chức năng vẫn đang phải làm rõ sự chênh lệch này. Tuy nhiên, vụ việc một lần nữa cho thấy một trong những vấn đề phổ biến nhất trong các tai nạn hàng hải tại Indonesia: sự thiếu chính xác trong việc đăng ký và kiểm soát số lượng người trên tàu.

Hai vụ cháy trong chưa đầy hai tuần

Vụ việc liên quan đến chiếc Putri Yasmin xảy ra sau vụ cháy phà Mutiara Sentosa II ngày 2 tháng 8, khi tàu đang ngoài khơi đảo Madura, miền đông Indonesia, trên hành trình từ Surabaya, đảo Java, đến Makassar, tỉnh Nam Sulawesi.

Khoảng 271 người có mặt trên tàu, gồm 232 hành khách và 39 thành viên thủy thủ đoàn. Trong nhiều ngày, các cơ quan chức năng phải xác minh danh tính những người có mặt trên tàu cũng như những người mất tích. Cuối cùng, 5 người được xác nhận đã thiệt mạng.

Trong trường hợp này, số người thực tế có mặt trên tàu cũng không trùng khớp với danh sách hành khách chính thức.

Chiếc Mutiara Sentosa II được đóng tại Nhật Bản năm 1992, dài khoảng 160 mét và được một công ty Indonesia mua lại vào năm 2015. Trước đó, con tàu từng hoạt động tại Nhật Bản với tên Ferry Osaka và sau đó là Golden Bird 5.

Nguyên nhân vụ cháy vẫn đang được điều tra. Một số người sống sót cho biết họ nhìn thấy lửa bắt đầu từ khu vực dành cho xe cộ.

Trong báo cáo hoạt động năm 2025, Ủy ban Quốc gia về An toàn Giao thông Indonesia (KNKT), cơ quan điều tra các tai nạn giao thông, lưu ý rằng những khiếm khuyết trong hệ thống đăng ký hành khách vẫn là một trong những vấn đề nghiêm trọng ảnh hưởng đến lĩnh vực vận tải biển.

Nhu cầu hằng ngày của một quốc gia có hơn 17.000 hòn đảo

Việc bảo đảm các tiêu chuẩn an toàn đồng nhất cũng liên quan mật thiết đến đặc điểm địa lý của Indonesia. Quốc gia này có hơn 17.000 hòn đảo và giao thông đường biển đóng vai trò thiết yếu trong đời sống người dân.

Từ những tuyến tương đối ngắn nối Bali với Lombok đến các hành trình dài hơn tới Sulawesi, quần đảo Moluccas và Papua, mỗi ngày có hàng ngàn người sử dụng phà, tàu chở khách và các phương tiện đường thủy địa phương.

“Làm sao tôi có thể tin tưởng vào các quy trình an toàn khi đã có rất nhiều tàu bị chìm và bốc cháy trong lúc hàng trăm hành khách đang ở trên tàu?”, ông Suratmo, một người thường xuyên đi phà, nói với AsiaNews.

Ông đặc biệt lo ngại về những tuyến đường dài, chẳng hạn tuyến giữa Padang và quần đảo Mentawai hoặc giữa Sibolga và Nias, nơi hành trình có thể kéo dài tới 10 giờ.

Từ thảm họa Tampomas II đến ngày nay

Những vụ tai nạn mới nhất không khỏi gợi lại thảm họa Tampomas II, một trong những tai nạn hàng hải nghiêm trọng nhất trong lịch sử Indonesia.

Chiếc phà thuộc công ty nhà nước Pelni bốc cháy vào tháng 1 năm 1981 khi đang di chuyển trên biển Java, trên hành trình từ Jakarta đến Ujung Pandang, nay là Makassar.

Được đóng tại Nhật Bản năm 1956, con tàu đã gặp những vấn đề về động cơ trước khi khởi hành. Đám cháy bùng phát tại phòng máy và khu vực chở xe, khiến con tàu không thể tiếp tục hành trình bình thường.

Điều kiện biển khắc nghiệt càng khiến công tác sơ tán trở nên khó khăn. Sau nhiều giờ trôi dạt, con tàu cuối cùng bị chìm.

Số nạn nhân chính xác đến nay vẫn còn gây tranh luận. Những báo cáo ban đầu ước tính có hàng trăm người thiệt mạng, trong khi số người thực tế có mặt trên tàu cũng trở thành một vấn đề gây tranh cãi.

Danh sách chính thức ghi nhận hơn 1.000 hành khách và thành viên thủy thủ đoàn, nhưng những báo cáo sau đó cho rằng con số thực tế có thể cao hơn, một phần do có những hành khách đi tàu mà không có vé.

Các nguồn tư liệu đương thời cũng ghi nhận những khó khăn mà lực lượng cứu hộ gặp phải trong việc tìm kiếm và đưa những người mất tích lên bờ.

Tampomas II vì thế trở thành biểu tượng cho những hậu quả nghiêm trọng có thể xảy ra khi một tàu chở khách lớn gặp sự cố cách xa bờ, trong khi các quy trình sơ tán không đầy đủ.

Khoảng 45 năm sau, vấn đề không còn chỉ nằm ở những con tàu cũ kỹ. Đội tàu Indonesia hiện lớn hơn nhiều và quốc gia này đã xây dựng một hệ thống điều tra cùng cơ chế giám sát an toàn.

Tuy nhiên, chính các báo cáo chính thức vẫn tiếp tục chỉ ra những thiếu sót trong hệ thống quản lý hành khách, công tác kiểm tra và an toàn tàu biển.

Một mùa hè liên tiếp xảy ra tai nạn

Putri Yasmin và Mutiara Sentosa II không phải là những tai nạn hàng hải duy nhất được ghi nhận trong những tuần gần đây.

Ngày 15 tháng 7, chiếc KM Nurul Salsa bị chìm tại vùng biển ngoài khơi quần đảo Selayar, tỉnh Nam Sulawesi, sau khi gặp sự cố động cơ.

Theo số liệu được các cơ quan chức năng xác minh sau đó, con tàu chở ít nhất 76 người. Có 58 người được cứu, 4 người thiệt mạng và 14 người khác được báo cáo mất tích khi chiến dịch tìm kiếm bị đình chỉ sau 10 ngày. Điều kiện biển đã gây nhiều khó khăn cho công tác tìm kiếm.

Vụ việc cũng cho thấy mức độ khó khăn trong việc triển khai cứu hộ nhanh chóng tại những khu vực xa xôi của quần đảo Indonesia, nơi khoảng cách rất lớn và cơ sở hạ tầng cứu hộ còn hạn chế.

https://www.asianews.it/en/south-east-asia/indonesia/fires-on-two-ferries-reopen-safety-debate-in-indonesia